**صدور فرمان برداشت درختان هیرکانی: تهدیدی جدی برای اکوسیستم جنگلهای شمال ایران**
به گزارش سلامت نیوزسرپرست سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، حسن وحید، به تازگی با امضای یک نامه جنجالی، اجازه برداشت درختان شکسته و افتاده در جنگلهای هیرکانی را صادر کرده است. این اقدام با توجه به وضعیت زیستمحیطی حساس منطقه و در حالی که حفظ جنگلها یکی از وعدههای اصلی رئیسجمهور و سیاستهای کلیدی دولت بوده، نگرانیهای زیادی را به همراه داشته است. در واقع، این تصمیم میتواند تهدیدی جدی برای حفظ اکوسیستم جنگلهای هیرکانی باشد که به عنوان یکی از منابع طبیعی ارزشمند و کلیدی ایران شناخته میشوند.
در نامهای که تاریخ 20 شهریور 1403 به ثبت رسیده و به معاونین این سازمان ارسال شده است، دستور برداشت درختان آسیبدیده ناشی از عوامل طبیعی مانند طوفان و سیل، به منظور جلوگیری از تخریب پلها و زیرساختها و همچنین پیشگیری از رانش زمین صادر شده است. اما این تصمیم، به رغم موارد قانونی دیگر در حوزه حفظ جنگلها، قابل تامل است.
طبق قوانین موجود، بهرهبرداری از جنگلهای هیرکانی و برداشت درختان باید تحت نظارت شدید و بر اساس “طرح مدیریت پایدار جنگل” و “جنگلداری نوین” انجام گیرد. اما این تصمیم تنها به اجرای تبصره 1 ماده 36 قانون پنجساله هفتم توسعه پرداخته و به اجرای سایر بخشهای آن، از جمله اجرای طرحهای زراعت چوب در اراضی بیپوشش، توجهی نشده است.
در حالی که برداشت درختان آسیبدیده از نظر محیطزیستی به نظر قانونی میآید، نگرانیهای زیادی در خصوص سوءاستفاده از این تصمیم وجود دارد. بسیاری از کارشناسان محیط زیست معتقدند که درختان شکسته و افتاده نقش حیاتی در حفظ سلامت اکوسیستم جنگل دارند و تجزیه آنها موجب حفظ مواد مغذی در خاک و حمایت از تنوع زیستی جنگل میشود. در حالی که چنین تصمیماتی میتواند به تخریب بیشتر جنگلها و بهرهبرداری بیرویه از منابع طبیعی منجر شود، این نگرانیها به طور جدی مورد توجه قرار نگرفته است.
این اقدام به ویژه در شرایط بحرانی منابع آبی و وضعیت اکولوژیک کشور که با خشکسالی و ریزگردها مواجه است، میتواند پیامدهای زیستمحیطی جبرانناپذیری به همراه داشته باشد. در چنین شرایطی، تصمیم به برداشت درختان جنگلهای هیرکانی میتواند بحرانهای زیستمحیطی را تشدید کند و با توجه به تجربیات گذشته در زمینه تخلفات در پروژههای مشابه، احتمال وقوع فساد و بهرهبرداری غیرقانونی از جنگلها وجود دارد.
نکته قابل توجه دیگر این است که تصمیمات بزرگ زیستمحیطی نباید تنها به دست سرپرستان سازمانها اتخاذ شود و باید با نظارت دقیق نهادهای مختلف و کارشناسان مستقل صورت گیرد. در این راستا، انتظار میرود که رئیسجمهور و نهادهای نظارتی، به این تصمیمات با دقت بیشتری توجه کنند تا از پیامدهای منفی آن جلوگیری شود.
